Văn hóa uống trà của người Việt đã có từ lâu đời. Trải qua nhiều giai đoạn biến cố của lịch sử và sự thay đổi của nền văn hóa qua các triều đại, đến nay, trà vẫn mang vẻ đẹp riêng của nó. Vừa phản ánh được lịch sử hùng vĩ của cha ông, vừa cởi mở giao thoa của cuộc sống hiện đại. 

Trong bài viết này, hãy cùng Trà Phước Lạc đi tìm hiểu về những nét văn hóa uống trà của người việt xưa và nay, lịch sử hình thành và phát triển nhé!

Văn hóa uống trà của Việt Nam

Trà được gắn liền với đời sống thường ngày của người Việt từ xa xưa cho đến bây giờ. Không chỉ dùng làm thức uống mà còn là vật phẩm trong các dịp sinh lễ, ma chay, tiếp khách tạ lễ,…Khi khách đến chơi thì chủ nhà dù bận đến mấy cũng sẽ pha trà mời khách. Mỗi tầng lớp sẽ uống trà theo những hình thức khác nhau. Tất cả đều thể hiện sự hiếu khách, sự trân trọng. 

Văn hóa uống trà việt ngày xưa
Văn hóa uống trà việt ngày xưa

Trong ca dao Việt Nam có đâu:

“Chè ngon, nước chát xin mời

Nước non non nước, nghĩa người chớ quên.”

Câu ca dao này giúp thể hiện được nhiều ý nghĩa trong những ly trà thưởng thức. Không chỉ thể hiện sự kính trọng với những người đi trước, đồng thời cũng khẳng định được giá trị nhân văn của dân tộc Việt Nam đó là “Uống nước nhớ nguồn”.

Nguồn gốc của trà:

Theo Trà Kinh của Lục Vũ thì cây chè đã có mặt ở Trung Quốc. Qua thời gian, người Trung Quốc đã nâng việc uống trà trở thành một nghệ thuật còn được gọi là Trà Kinh. Còn ở Việt Nam trải qua nhiều triều đại vua chúa cũng đã hình thành một nền văn hóa uống trà riêng. Cùng với thời gian, uống trà cũng được người Việt nâng lên thành một thú chơi, thứ nghệ thuật đầy ý nghĩa của nó.

Văn hóa uống trà Việt Xưa và Nay

Qua quá trình phát triển và hội nhập với thế giới, văn hóa uống trà của người Việt đã được cởi mở rất nhiều. Hầu như không có một quy tắc hay chuẩn mực nào trong việc uống trà cả. Người Việt đã biến những tập tục uống trà xưa trở nên đơn giản, sáng tạo và đầy ngẫu hứng nhưng vô cùng bình dụ. Bạn sẽ thấy được sự rõ nét nhất khi so sánh các nền văn hóa uống trà khác như Nhật bản, Hàn Quốc và Trung Quốc. Người Việt Nam không xem uống trà là “đạo” mà nó là nghệ thuật, là nơi anh em chia sẻ, tâm sự.

Văn hóa uống trà của người Việt
Văn hóa uống trà xưa và nay của người Việt Nam

Ngày xưa, khi còn thời các vua chúa việc uống trà được thể hiện rất công phu, để tạo nên được một chén trà người pha trà cần chắt lọc từng giọt sương mai trên những lá sen khi mặt trời còn chớm nở hay việc lấy nước trên những thường nguồn của con suối rất cực để giúp trà có vị ngọt thanh, sau khi uống sẽ cảm nhận được hết vị ngọt của trà.

Bí quyết pha trà cũng tùy vào kinh nghiệm của từng người. Việc chọn ấm các loại nguyên liệu cũng thế. Đối với văn hóa Trung Quốc người ta sẽ sử dụng ấm Tử Sa, với người Nhật họ sẽ chọn ấm gốm đun trực tiếp trên bếp than hồng. Còn người Việt Nam tùy vào điều kiện của mỗi người sẽ lựa chọn những ấm chén có nguyên liệu khác nhau.

Ngày nay, trà ở khắp mọi nơi trong đời sống của người Việt. Không chỉ những nơi trang trọng như cưới hỏi, cuộc gặp gỡ mà trong mọi nơi cũng có mặt cả trà.

Một số câu hỏi về văn hóa trà Việt Nam

Trong Văn hóa thưởng Trà của người Việt, yếu tố nào là quan trọng nhất?

Người Việt Nam đã đúc kết những yếu tố sau trong văn hóa uống trà của người Việt: Nhất nước, Nhì Trà, Tam Pha, Tứ Ấm, Ngũ Trạch, Lục Nhạc. 

Văn hóa uống trà của người Việt
6 yếu tố chính tạo nên hương vị của trà ngon
  • Nhất nước: Việc pha trà để tạo được hương vị thơm ngon đậm chất trà thì nước là yếu tố quan trọng nước. Bạn có thể sử dụng nước suối đầu nguồn, nước sương ban mai hay đơn giản sử dụng nước suối đóng chai trong việc pha chế chén trà.
  • Nhì Trà: Tùy vào sở thích của mỗi người mà chọn những loại trà khác nhau như: trà xanh, trà oolong (bán lên men), trà đen (lên men toàn phần) -> xem bài viết: 10 loại trà ngon để lựa chọn trà phù hợp nhé!
  • Tam pha: Đó là kỹ thật pha trà. -> tìm hiểu cách pha trà ngon tại bài viết: Hướng dẫn pha trà đúng chuẩn ngon như ngoài tiệm.
  • Tứ ấm: Lựa chọn những dụng cụ phù hợp giúp làm dậy sóng hương vị của trà.
  • Ngũ Trạch: Được hiểu theo nghĩa là không gian thưởng thức trà. Bạn có thể lựa chọn những nơi yên tĩnh, không gian thiên nhiên, hiên nhà, sông suối để thưởng thức.
  • Lục Nhạc: Nghĩa là âm thanh của tiếng suối, âm thanh thiên nhiên, đàn ca nghệ thuật.

Sau yếu tố trên không có yếu tố nào là yếu tố quan trọng nhất. Tất cả các yếu tố trên tạo nên một buổi thưởng thức trà mỹ mãn, bình an trong tâm hồn của mỗi người.

Trà Việt có cách pha thống nhất không?

Thực ra trà Việt không có một cách pha nào thống nhất cả. Tùy vào từng vùng và mỗi người sẽ có những cách pha riêng. Và mỗi loại trà sẽ có những các pha khác nhau. Nên để nói về sự thống nhất trong cách pha thì hoàn toàn không có.

Khi thưởng thức trà Việt, nước được lựa chọn như thế nào?

Vai trò của nước rất quan trọng, chính vì thế, khi thưởng thức trà việc chọn nước rất cần được chú ý. Nước đạt tiêu chuẩn là nước mềm có màu trong suốt, không cần đục, không mùi, vị tươi mát nước ở nguồn có môi trường sạch tràn đầy sinh khí. Sắp xếp về nước pha trà đầu tiên chúng ta nên kể đến nước suối, sau là nước mưa (nên chọn nước mưa sau). Cầu kỳ hơn bạn cũng có thể tìm kiếm nước sương ban mai đọng lại trên những lá sương sớm mùa thu và mùa đông.

Nhiệt độ pha của một số loại đặc trưng của Trà Việt?

Khi pha trà không chỉ chọn nước, mà nhiệt độ cũng rất quan trọng. Tùy vào mỗi loại sẽ phù hợp với những nhiệt độ khác nhau. Chúng ta sẽ phân loại trà thành 3 cách chế biến khác nhau: Trà không lên men, trà bán lên men và trà lên men toàn phần.

Nhiệt độ pha trà
Nhiệt độ pha trà trên từng loại trà khác nhau

Những trà không lên men như trà xanh thường sử dụng nhiệt độ khoảng 60 – 65 độ C thời gian hãm từ 5 – 10s. Trà shan tuyết nhiệt độ pha từ 70 – 75 độ c thời gian hãm 30s. Trà trắng nhiệt độ từ 80 – 85 độ c thời gian hãm khoảng 45s. 

Trà lên men bán phần như loại trà Oolong thì nhiệt độ thích hợp từ 90 – 95 độ C thời gian thích hợp từ 45 đến 60s.

Trà lên men toàn phần như trà đen thì nhiệt độ thích hợp từ 95 – 100 độ C và thời gian hãm từ 45 – 60s

Lưu ý: Tùy vào sở thích đậm nhạt của mỗi người mà nên chọn thời gian phù hợp hơn để giúp thưởng thức trà được ngon hơn.

Trên đây là những thông tin chia sẻ về văn hóa uống trà của người Việt Nam xưa và nay. Hi vọng với chút kiến thức này sẽ giúp cho quý anh chị hiểu hơn về nền văn hóa của trà Việt Nam. 

Đặc biệt, hiện nay Trà Phước Lạc đang cung cấp trà Oolong cao cấp cho thị trường Việt Nam liên hệ đến 0886.113.799 (Zalo) để được tư vấn và lựa chọn loại trà Oolong ngon nhất cho mình nhé!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *